Omdat we met zijn allen steeds ouder worden, en zorgkosten daardoor stijgen, staat onze gezondheidszorg voor een enorme uitdaging: ze moet efficiënter gaan werken, tegen lagere kosten. E-health, of het digitaliseren van zorgprocessen, zal hierin een cruciale rol gaan spelen. Met dit blog krijgt u een inkijk in de zorg van de toekomst. 

Onze gezondheidszorg is met een jaarlijkse kostenpost van 74,6 miljard euro (2016) de op-één-na grootste uitgave op onze nationale begroting. Alleen naar Sociale zekerheid en Arbeidsmarkt gaat meer geld: 78,1 miljard euro. Om de kosten binnen de perken te houden, is de gezondheidszorg de afgelopen jaren sterk veranderd, waarbij de overheid een steeds groter beroep doet op de ‘zelfredzaamheid’ van mensen. Ouderen moeten bijvoorbeeld langer thuis kunnen wonen, al dan niet met behulp van mantelzorgers. Ter ondersteuning zijn er online instructievideo’s beschikbaar met tips om doorligging of vallen te voorkomen. Dit is een voorbeeld van e-health (of Zorg 2.0): het gebruik van internet om de zorg te verbeteren.

Stevige ambities e-health
De overheid sprak al in 2014 stevige ambities uit op het gebied van e-health. Minister Schippers wil bijvoorbeeld dat vóór 2020, 80% van de chronisch zieken direct toegang heeft tot bepaalde medische gegevens (waaronder medicatie-informatie, vitale functies en testuitslagen). Desgewenst via mobiele apps of internetapplicaties. Een tweede ambitie is: ‘Van de chronisch zieken (diabetes, COPD) en kwetsbare ouderen kan 75% die dit wil en hiertoe in staat is, binnen 5 jaar zelfstandig metingen uitvoeren, vaak in combinatie met gegevensmonitoring op afstand door de zorgverlener.’

Doctor to Doctor
De Nederlandse Patiënten Consumenten Federatie (NPCF) onderscheidt in zijn visiedocument (pdf) verschillende categorieën binnen e-health. Zo is er Doctor to Doctor (D2D), waarbij de zorgverleners onderling communiceren via het internet. Denk aan het Elektronisch Patiëntendossier (EPD), waarin medische gegevens online worden opgeslagen en gedeeld worden tussen apothekers, huisartsen en de eerste hulp. Daarnaast is er Doctor to Patient (DTP). Hierbij biedt een psycholoog bijvoorbeeld online zelfhulp ter aanvulling op de behandeling. Zo heeft de website Mirro online trainingen, tests en tips om te ondersteunen in een depressie, burn-out of rouwproces.

T-Mobile: e-health

Een andere categorie is Patient to Doctor (P2D). Patiënten verschaffen zorgverleners inzicht in hun gezondheid, bijvoorbeeld door zelf de hartslag te meten en de uitslag door te sturen naar de huisarts. Tot slot biedt het internet mogelijkheden voor patiënten om onderling steun te zoeken of ervaringen uit te wisselen via fora of speciale communities voor lotgenoten. Dit noemen we Patient to Patient (P2P).

Internet of Things
Uit bovenstaande voorbeelden blijkt dat e-health valt onder Internet of Things (IoT). Dit houdt in dat een apparaat, zoals een smartphone, in verbinding staat tot het internet. Stel, een patiënt heeft een soort pleister (zoals de Healthpatch van Vital Connect) die de vitale functies controleert. Deze gegevens over de lichaamstemperatuur, ademhaling of hartslag worden doorgestuurd naar een smartphone. Om de data vanuit de pleister te versturen naar de smartphone, moet dus een (internet)connectie tussen beide devices zijn.

Op dit blog zullen we de komende tijd meer aandacht besteden aan e-health, en de mogelijkheden die het biedt voor de gezondheidzorg, haar partners en andere toeleveranciers.